Schloss Gültz
Herb von Maltzahn-Gültz
Schloss Gültz
Zabytkowy dwór · Anno MDCCCLXXII
Sprache · Language · Język
13 października 20262 min czytania

Pięciokrotnie wybrany – Helmuth von Maltzahn i wybory do Reichstagu w okręgu Demmin-Anklam 1871–1881

To, że Helmuth von Maltzahn od 1871 roku przez osiemnaście lat zasiadał w Reichstagu, podaje każdy krótki biogram. Z jak niewielką lub wyraźną przewagą wygrywał swoje wybory, można przeczytać w książce z 1883 roku: Die Reichstags-Wahlen von 1867 bis 1883, wydanej przez A. Phillipsa – statystyce wszystkich okręgów wyborczych z liczbą uprawnionych do głosowania, liczbą oddanych głosów i wynikami.

Okręg wyborczy

Gültz należało do okręgu wyborczego „1. (Szczecin) Demmin – Anklam”. Phillips podaje liczbę ludności 79 799, z czego 28 409 w miastach i 51 390 na wsi, przy czym 98,8 procent stanowili ewangelicy. Miastami były Demmin (10 470 mieszkańców), Treptow nad Tollense (4033), Jarmen (1642) i Anklam (12 264). W 1867 roku dwukrotnie wygrał narodowy liberał hrabia von Schwerin-Putzar. Od 1871 roku okręg przypadał panu na Gültz.

Fragment tabeli ze statystyki wyborów do Reichstagu: rejencja szczecińska, 1. Demmin–Anklam, wyniki od 1867 do 1881 z Frhr. v. Maltzahn Kons
Wyniki w okręgu Demmin-Anklam, z: A. Phillips, Die Reichstags-Wahlen von 1867 bis 1883, Berlin 1883, s. 29. Egzemplarz Harvard College Library, wersja cyfrowa Google Books (domena publiczna).

Wyniki

WyboryFrekwencjaBaron v. Maltzahn (kons.)Kontrkandydat
187148,3 %5.536 (76,9 %)konsul Gustav Müller, Berlin (NL): 1658
187459,0 %4.669 (53,1 %)emerytowany sędzia okręgowy Maas (NL): 4097
187750,7 %6.250 (77,9 %)Schulze-Delitzsch (Partia Postępu): 1236; narodowi liberałowie: 504
187845,2 %6.142 (84,4 %)Maas (NL): 1112
188150,7 %5.328 (67,8 %)właściciel majątku rycerskiego Kolbe (NL): 2489

Wartości procentowe odnoszą się do głosów ważnych; sumy za każdym razem się zgadzają. Wynik był wyrównany tylko w 1874 roku, gdy narodowy liberał Maas zbliżył się na około 570 głosów. W 1877 roku przeciwko Maltzahnowi wystartował nie kto inny jak twórca ruchu spółdzielczego Hermann Schulze-Delitzsch z ramienia Partii Postępu – i nie miał szans. W 1878 roku Maltzahn osiągnął swój najlepszy wynik – 84,4 procent.

Miasto i wieś

Dla roku 1881 Phillips podaje rozkład głosów. Wynik jest pouczający: w miastach wyraźnie prowadził liberalny kontrkandydat, na wsi konserwatywny właściciel majątku.

1881v. MaltzahnKolbe
Miasta7031.543
Wieś, powiat Demmin3.115456
Wieś, powiat Anklam1.510490

Był to typowy obraz na wschód od Łaby: wsie i obszary dworskie popierały konserwatystów, miasta głosowały na liberałów.

Wpis w wykazie posłów

W części biograficznej czytamy: „Baron v. Maltzahn (-Gültz), Helmuth, właściciel majątku rycerskiego w Gültz koło Treptow nad Tollense, Pomorze Przednie … członek niemieckiego Reichstagu: I, II, III, IV, V kadencja z okręgu 1. Szczecin (Demmin-Anklam), kons.” Datę urodzenia Phillips podaje jako „6 czerwca 1840”. Kronika rodzinna wymienia natomiast 6 stycznia 1840, godz. 10:30 przed południem, oraz chrzest 10 lutego. Przemawia to za błędem drukarskim u Phillipsa.

Źródło: A. Phillips (red.), Die Reichstags-Wahlen von 1867 bis 1883. Statistik der Wahlen zum konstituierenden und norddeutschen Reichstage, zum Zollparlament, sowie zu den fünf ersten Legislatur-Perioden des Deutschen Reichstages, Berlin: Louis Gerschel 1883, s. 29 i wykaz posłów. Egzemplarz Harvard College Library, wersja cyfrowa Google Books, domena publiczna. Udziały procentowe obliczone przez Schloss Gültz na podstawie tych danych. Data urodzenia: Berthold Schmidt, Geschichte des Geschlechts von Maltzan und von Maltzahn, t. IV, 1925, s. 93 i nast.

Wszystkie wpisy: Z archiwum